Waar vandaan: Gezond leven > Gezondheid > Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit (ADHD)
Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit (ADHD)
 |
Inleiding
ADHD is een afkorting die staat voor Attention Deficit/Hyperactivity Disorder, hetgeen in het Nederlands vertaald is met Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit. Vroeger werd dit Minimal Brain Dysfunction of Damage (MBD) genoemd omdat men dacht dat een kleine hersenbeschadiging de oorzaak was. ADHD is een ernstige en duurzame stoornis van de psychische ontwikkeling als gevolg van een hoge mate van ongeconcentreerd, rusteloos en impulsief gedrag. De stoornis manifesteert zich vanaf de vroege jeugd: per definitie voor het zevende jaar, bijna altijd voor het vijfde en in veel gevallen reeds voor het tweede jaar.
Voorkomen
ADHD is een van de meest voorkomende kinderpsychiatrische stoornissen.
De prevalentie (totaal aantal gevallen die er op een bepaald moment
zijn) van ADHD onder kinderen van 4 tot 12 jaar wordt geschat op 3-5%.
De diagnose wordt bij jongens 2 tot 4 maal zo vaak gesteld als bij
meisjes. Mogelijk dat ADHD bij meisjes vaak niet wordt herkend, misschien
omdat meisjes vaker alleen aandachtsproblemen hebben, zonder hyperactiviteit
en omdat meisjes met ADHD minder vaak agressief zijn. Tot voor kort
werd aangenomen dat ADHD over zou gaan met het ouder worden. Uit onderzoek
is echter gebleken dat symptomen bij ongeveer 30 tot 60% van de patiënten
blijven bestaan op volwassen leeftijd. Het voorkomen bij volwassenen
wordt geschat op minmaal 1% van de volwassen bevolking. ADHD op volwassen
leeftijd komt bijna evenveel voor bij mannen als bij vrouwen.
Symptomen
-
Aandachtsproblemen
Snel afgeleid, moeite met luisteren, veel beginnen, weinig afmaken, chaotisch, vergeetachtig, dwingen kwijten raken -
Hyperactiviteit
Moeite met stilzitten, altijd bezig zijn, innerlijke rusteloosheid, friemelen, tikken, druk praten -
Impulsiviteit
Dingen eruit flappen, in de rede vallen, ongeduldig, dringt zich op, verstoort bezigheden anderen
Subtypen
-
Symptomen van zowel aandachtstekort als hyperactiviteit / impulsiviteit
-
Symptomen van alleen aandachtstekort
-
Symptomen van alleen hyperactiviteit / impulsiviteit
ADHD in verschillende levensfasen
* Kinderen
Bij kinderen openbaart de ADHD zich door de rusteloosheid en concentratieproblemen
vaak in leerproblemen. Hun impulsieve, soms prikkelbare gedrag leidt
vaak tot problemen op school en met vriendjes
* Puberteit
Vaak zijn er conflicten met ouders en leraren over de schoolprestaties.
Velen presteren onder hun niveau en maken school niet af. Hasj- en
alcoholmisbruik komt veel voor bij ADHD; deels om te experimenteren,
maar ook om rustiger te worden. Het impulsieve en soms agressieve
gedrag brengt sommigen makkelijker in contact met politie en justitie.
Vaak verliezen patiënten met ADHD het overzicht over de financiën,
geven impulsief geld uit of gokken. Het drukke overbeweeglijke gedrag
is op het oog vaak afgenomen, maar bij navraag voelt men zich nog
net zo onrustig en gejaagd van binnen
* Volwassenen
ADHD leidt vaak tot problemen op het werk en/of in relaties. Iemand
met ADHD heeft bijvoorbeeld vaak grote moeite zich aan afspraken te
houden, is vergeetachtig, heeft moeite met het organiseren van werk
en huishouden. Veel mensen met ADHD hebben behoefte aan steeds nieuwe
prikkels, spanning en sensatie. Velen hebben moeite de sociale signalen
van anderen op te vangen en te begrijpen. Sommigen hebben moeite hun
woede te beheersen of sterk wisselende stemmingen en lopen daardoor
vast in sociaal contact. Mensen met ADHD met een goede intelligentie
en alleen aandachtsstoornissen komen soms pas als volwassene echt
in de problemen als niveau en tempo van werk of opleiding te hoog
worden
Oorzaken
De precieze oorzaak is onbekend, het blijkt dat zowel erfelijke factoren
het voorkomen bepalen (ADHD komt in sommige families vaker voor).
Er is geen hersenbeschadiging, zoals vroeger werd gedacht. ADHD is
een wel een neurobiologische stoornis, uit onderzoek blijkt dat de
hersenen bij ADHD anders functioneren.
Behandeling
De behandeling is mede afhankelijk van de ernst van de symptomen.
-
Voorlichting
Informatie over de aandoening en verschijnselen -
Gedragstherapie
Met name als de verschijnselen licht zijn. Bij jonge kinderen via de ouders, vanaf 9 jaar met het kind zelf, soms in combinatie met gezinsgesprekken -
Soms plaatsing op een school voor speciaal onderwijs
-
Staken drugs en alcohol
-
Lotgenotencontact
-
Medicatie
-
a. Methylfenidaat (Ritalin®)
-
b. Dextro-amfetamine
-
c. Clonidine (Catapressan® of Dixarit®)
Clonidine is een middel tegen hoge bloeddruk en tegen migraine dat goed werkt op hyperactief, impulsief en agressief gedrag bij kinderen met ADHD; het werkt minder goed voor de concentratie dan Ritalin. Het duurt 6 à 7 weken voor effect intreedt. Mensen met stoornissen in de geleiding van het hart mogen dit niet gebruiken. Voor mensen met ADHD gecombineerd met tics is clonidine eerste keus. De belangrijkste bijwerkingen zijn: droge mond, duizeligheid bij opstaan en slaperigheid. Clonidine moet langzaam worden opgebouwd (bijvoorbeeld in 10 dagen) en ook langzaam worden afgebouwd in verband met het effect op de bloeddruk. Bij plotseling staken kan namelijk levensgevaarlijke hoge bloeddruk ontstaan! De bloeddruk moet tijdens de behandeling worden gecontroleerd. Clonidine wordt twee maal daags ingenomen op vaste tijden met 10-12 uur ertussen. De dosis is afhankelijk van het lichaamsgewicht Soms kan clonidine depressieve klachten doen toenemen. Ook kan het aanvankelijk gunstige effect van clonidine na enkele maanden afnemen. Soms helpt het dan clonidine op andere vaste tijden in te nemen, maar soms ook niet. Het wordt ontraden clonidine en Ritalin te combineren in verband met ongewenste effecten op het hart.
-
 |
| |  |
| |  |
In favorieten opslaan | | | 
|
|
Een vraag of een probleem op SeniorenNet? Kijk dan in het Helpcentrum (klik hier). Als je het daar niet kan vinden, helpen we je via e-mail op support@seniorennet.be. |
