Over het tappen van moppen

OVER HET TAPPEN VAN MOPPEN
(en andere riskante bedrijvigheden in ons gedrag)

Deze rubriek is altijd een ernstig onderdeel van Sennet geweest waarin geen plaats is voor moppen, laat staan flauwe moppen. Schrijver dezes is bekend als een ernstig persoon en wenst dit ook zo te houden. Lezers van deze rubriek die gedacht hadden onder deze titel een reeks dijenkletsers te kunnen degusteren, zullen teleurgesteld zijn want ook hier geldt mijn lijfspreuk : “moppen zijn opium voor het volk”. Niettemin wou ik zeker zijn omtrent de betekenis van het woordje “mop” en daarom dook in in enkele woordenboeken, van Nederlandse uitgeverijen, om alle misverstanden uit de weg te ruimen. Het kleine Prismaatje gaf “grapje” als mogelijk synoniem. De “dikke van Daele” daarentegen – het standaard werk voor schrijvers- gaf meerdere betekenissen waaronder bijvoorbeeld “grote gebakken metselsteen” of “hard en/of langwerpig koekje”. Allemaal dingen die in Nederland misschien wel voor de hand liggen maar waar wij geen barst mee opschieten. Maar toch, in een van de volgende verklaringen stond ook het woord “grapje” net zoals bij Prisma en daaraan toegevoegd als synoniem : “aardigheidje”.
En hier nijpt het schoentje : “aardigheidje”. Het lijkt me dat veel van die aardigheidjes leiden tot narigheidjes.
Het tappen van moppen was tot voor korte tijd een vrij onschuldig tijdverdrijf. Maar langzamerhand zijn intellectuelen met hogere morele standaarden tot de bevinding gekomen dat heel wat van die aardigheidjes heel wat minder onschuldig zijn dan wij, minder begaafden, ons inbeelden. Er wordt ons gewezen op het feit dat moppen heel dikwijls kwetsend kunnen zijn voor minderheden. Dit is juist, want moppen zijn doorgaans ten koste van personen die al eens een minderheid vormen in onze samenleving. En onze hedendaagse samenleving krioelt nu eenmaal van minderheden. Vroeger was dit niet het geval : Marokkanen woonden in Marokko, zwarten in Afrika, Turken in Turkije, Zwarte Piet in de hemel en socialisten in de hel. Het was eenvoudig.
Dit is niet langer zo. Ze wonen onder ons en we moeten ons daar bewust van zijn, alzo spreken onze verstandige beleidsmakers en hun eveneens verstandige media. Zaratoestra indachtig. Even een overzicht :
Er wordt best niet meer gelachen met mensen van andere origine want dan betreden we het pad van het vreselijk racisme. Hergé met zijn “Kuifje in Congo” heeft al moeten opletten. Goed, Hergé was dan nog wel vriendelijk maar wàt als men Marc Sleen eens onder ogen neemt uit diens eerste jaren ? Ik hoop dat men deze werken niet vlug onder de loep neemt want dan is het zeker hommeles. “Beo de Verschrikkelijke”, verschrikkelijk !
Neen, grapjes over mensen van andere origine doen we niet meer. Gedaan met geestigheden zoals indianenverhalen, negermoppen, spleetoogjeshumor en dergelijke ; dit laten we achterwege. Evenals de ongepaste flauwe kul over de zuinigheid van Schotten of Hollanders, over domme Belgen of zatte Zwitsers. Natuurlijk wordt dit een beetje anders wanneer iemand van deze categorieën een mop tapt over een persoon van dezelfde origine. Er is geen racistisch vuiltje aan de lucht wanneer bijvoorbeeld een Marokkaan een grapje maakt over Sihame El Kaouakibi of wanneer premier Decroo een geestigheidje produceert over Petra Desutter. Maar toch, hier belanden we in een ander gevoelig domein, namelijk dat van seksisme.
Zoals veel van die woorden die op -isme eindigen is seksisme een te vermijden onderwerp in datgene dat voor humor wil doorgaan. En het is bekend dat vrouwen dikwijls hiervan het onderwerp en bijgevolg ook het slachtoffer zijn. Talloos zijn de flauwiteiten over hun stuurmanskunst of de verwrongen sketches over de domme blondjes. Nochtans zijn vrouwen geen minderheid op deze aardbol ; ik las meermaals dat ze hier de meerderheid uitmaken op deze wereld. Nu is het zo dat ik als man steeds dergelijke ongepastheden heb moeten horen uit de mond van andere mannen. Vrouwen doen zo iets niet, natuurlijk niet, het zou dom zijn en dat zijn ze niet. Ik weet dus niet of vrouwen onder mekaar eveneens dergelijke onzin over mannen vertellen. Hoe het ook mag wezen, seksistische moppen zijn uit den boze, net zoals de racistische varianten. We kunnen dus tot de conclusie komen dat het best is om dubieuze aardigheidjes helemaal achterwege te laten wanneer ze gaan over origine, huidskleur, mannen en vrouwen. Blijft dan nog over, de mensen die zich niet in deze categorieën thuis voelen. Ik heb het hier over de Lgbtqia+ gemeenschap. Dit is een vrij recent letterwoord waarbij elke letter uitdrukking geeft aan de innerlijke geaardheid van deze personen die zich niet geroepen voelen onder de welkomstgroet : “Dames en heren”.
Ook hier worden grapjes over gemaakt. Al sinds onheuglijke tijden. Eveneens ongepast !
De beperkte ruimte in dit blad verhindert me om de lijst van mogelijk gekwetste personen door moppen, hier te vermelden. Gehandicapten, zieken, religies, Sennetters, gendarmen en vul zo maar aan. Maar ik denk dat ze meestal ook onder één van de hierboven vermelde categorieën vallen.
Ik zou dan ook de lezers van deze rubriek willen waarschuwen voor de populaire maar niet onschuldige leuze : “Lachen is gezond”. Mijn advies luidt : lach alleen als het politiek-correct verantwoord is.