Volgens cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie lijden wereldwijd een miljard mensen aan hoge bloeddruk. In België zijn er 2,5 miljoen volwassenen met hoge bloeddruk en bij bijna de helft van hen is de diagnose niet gesteld. Toch is hoge bloeddruk verantwoordelijk voor 15.000 sterfgevallen per jaar. Geregeld je bloeddruk meten is dan ook geen overbodige tip, al mag je ook niet gaan overdrijven.

Hoge bloeddruk staat ook bekend als de "stille" ziekte. Meestal voelen mensen met hoge bloeddruk zich immers niet ziek. De ziekte wordt daarom veel te weinig gediagnosticeerd en te weinig behandeld.

Hoge  bloeddruk wordt vaak pas ontdekt tijdens een routine-medisch consult of wanneer het al gezondheidsschade heeft veroorzaakt. Het is zaak om er tijdig bij te zijn, want een te hoge bloeddruk kan ernstige gevolgen hebben.

De belangrijkste risicofactor voor veel hart- en vaatziekten

Het meten van de bloeddruk is de enige manier om erachter te komen of iemand een hoge bloeddruk heeft. Het is daarom van essentieel belang om je bloeddrukwaarden te kennen om de nodige maatregelen te kunnen nemen om je hart te beschermen.

Voor een volwassene moet de systolische bloeddruk lager zijn dan 140 mmHg en de diastolische bloeddruk lager dan 90 mmHg. Deze waarden geven de druk aan die door het bloed op de slagaders wordt uitgeoefend. De eerste waarde is de maximale druk die wordt bereikt wanneer het hart samentrekt. De tweede waarde is de minimumdruk die wordt bereikt wanneer het hart zich ontspant. Als een van deze twee waarden te hoog is, spreken we van hoge bloeddruk.

Zelfmeting en naleving

Een bloeddrukmeting duurt slechts enkele minuten, is eenvoudig en volkomen pijnloos. Deze meting wordt aanbevolen voor de diagnose, maar ook voor de follow-up. Een door de patiënt goed uitgevoerde zelfmeting maakt het mogelijk de doeltreffendheid van zijn behandeling te valideren en bevestigt hem in een regelmatige therapeutische follow-up. Er bestaan verschillende praktische hulpmiddelen om het te begeleiden.

- Het hypertensie dagboek, om zorgvuldig alle bloeddrukmetingen bij te houden. Dit dagboek is een praktisch communicatiemiddel tussen de patiënt, de huisarts, de specialist en de apotheker. Het bevat ook informatie over hypertensie en een behandelingsplan;

- De zoutschaal. De zoutschaal is een handig instrument om in levensmiddelenwinkels snel na te gaan welke producten veel of weinig zout bevatten. Een dieet met te veel zout bevordert een hoge bloeddruk;

- Gebruik je liever een applicatie op je smartphone om je bloeddruk bij te houden? Dan kan je de myBPcontrol toepassing downloaden. Deze app helpt je er ook aan te herinneren wanneer je je medicijnen moet innemen en houdt je doktersafspraken bij.

Goed je medicatie innemen

Medicatie innemen betekent dat je ze goed inneemt. Bij een hoge bloeddruk je medicatie niet of onvoldoende innemen kan een negatieve invloed hebben op de gezondheidstoestand. Vandaar het belang van regelmatige therapietrouw. Naast het innemen van de medicatie is ook het opvolgen van voedings- en leefstijladviezen van essentieel belang. 

Tips bij het meten van je bloeddruk

Om je bloeddruk nauwkeurig te meten, moet je deze eenvoudige regels volgen.

1. 30 minuten voor je je bloeddruk zal meten, zorg je er best voor niet te roken, niet te eten, geen koffie te drinken en niet te sporten.
2. Ga comfortabel zitten op een rustige, aangename plaats, bij een tafel.
3. Gebruik een gevalideerd toestel met een aanpasbare armband, geschikt voor je armomtrek en dat direct boven je elleboog op de huid kan worden geplaatst.
4. Het is ook aangeraden om 3 tot 5 minuten te ontspannen voor je de bloeddruk neemt.
5. Vermijd praten en bewegen tijdens en tussen de metingen.
6. Ga zitten, rustend op een stoel, met je voeten stevig op de grond en je rug recht.
7. Je arm moet ontspannen zijn, ter hoogte van je hart, met de onderarm rustend op een tafel om geen inspanning te doen.
8. Doe 3 metingen, elk met een tussenpoos van 1 minuut en houd enkel het gemiddelde van de laatste 2 metingen.

Ontdek de handige applicatie

Neem de leiding over je bloeddruk en je gezondheid. Ontdek de nieuwe BP Control-applicatie die speciaal is bedoeld voor hypertensieve patiënten.

Download de app nu direct op je smartphone. Stel je profiel in, voer bloeddrukmetingen in, volg je metingen in de loop van de tijd en kijk hoe het gaat, maak herinneringen voor het innemen van je medicijnen en voor je afspraken.

Ontdek ook uitlegvideo's op: www.bloeddruk.be

Tien natuurlijke tips om je bloeddruk onder controle te houden

Gelukkig bestaan er ook natuurlijke manieren om je bloeddruk onder controle te houden. Niet dat je hier wonderen moet van verwachten, maar deze tips zijn voor iedereen bruikbaar.

1. Afvallen vermindert het risico op hypertensie

De bloeddruk stijgt meestal naarmate het gewicht toeneemt. Een van de belangrijkste veranderingen in levensstijl die kan helpen hypertensie drastisch te verminderen, is gewichtsverlies. Het belangrijkste is: let op je taille, want als je te veel gewicht rond je taille hebt, loop je een groter risico op hypertensie. Enkele van de manieren om af te vallen zijn door veel water te drinken, 2-3 grote maaltijden te vermijden en in plaats daarvan te verdelen over 6-7 kleine aangepaste maaltijden per dag, en te veel cafeïne gerelateerde dranken (zoals koffie) te vermijden.

2. Beweeg regelmatig

Het wordt aanbevolen om minstens 3-5 keer per week 40 minuten in een hoger tempo te wandelen. Als alternatief voor mensen die slecht ter been zijn, wordt 40 minuten zwemmen aanbevolen. Fysieke activiteit met hoge impact gedurende korte perioden is niet effectief voor het verlagen van de bloeddruk.

3. Eet gezond

Er is veel geschreven over de voordelen van een dieet als het gaat om hoge bloeddruk. Dit dieet is gebaseerd op het verminderen van de hoeveelheid hele vetten en cholesterol, het beperken van de consumptie van natrium en het verhogen van de consumptie van voedingsstoffen die de bloeddruk kunnen verlagen, zoals kalium, calcium en magnesium. De effecten op het verlagen van de bloeddruk kunnen vrij snel worden waargenomen, zelfs binnen 2 weken nadat je met het dieet bent begonnen, en vooral bij patiënten die last hebben van zeer hoge bloeddrukwaarden. Het dieet is niet gebaseerd op de inname van calorieën, maar op het consumeren van een bepaalde hoeveelheid verschillende soorten voedsel.

4. Verminder je zoutgebruik

Te veel zout consumeren zorgt voor een hoge bloeddruk. Fastfood is rijk aan zout, daarom wordt het aanbevolen om te stoppen met het toevoegen van zout aan je voedsel, de voedingsmiddelen te kennen die rijk zijn aan zout, de hoeveelheid zout in elke maaltijd die je eet te lezen en te bestuderen en de voorkeur te geven aan voedsel met een laag natriumgehalte.

De voordelen van het verminderen van zout zijn erg gunstig, vooral bij volwassenen en mensen die gevoelig zijn voor zout. Het wordt aanbevolen om de zoutinname te verminderen tot minder dan 2,5 g per dag.

5. Verminder de hoeveelheid alcohol die je drinkt

Alcohol verhoogt het risico op een beroerte en vermindert de efficiëntie van medicijnen tegen hoge bloeddruk. Vooral vrouwen en magere mensen zijn gevoelig voor de schadelijke effecten van alcohol. De hoeveelheid alcohol moet geleidelijk worden verminderd, vanwege het risico op een sterke stijging van de bloeddruk die bestaat bij een snelle stopzetting van het alcoholgebruik.

6. Stop met roken

Roken verhoogt de bloeddruk. Je bloeddruk zal zelfs 20 minuten na het uitdoven van je laatste sigaret beginnen te dalen. Lukt helemaal stoppen niet? Probeer dan toch minder te roken.

7. Slaap voldoende

Dit lijkt misschien een kleinigheid, maar studies hebben een directe correlatie gevonden tussen gebrek aan slaap en hoge bloeddruk. Lange werkdagen, ploegendiensten, angst en het toenemende gebruik van computers, smartphones en tv's in de late uurtjes hebben een negatieve invloed op onze slaap. Uit een in 2012 in de Journal of Sleep Research gepubliceerde studie bleek dat mensen die vroege tekenen van hypertensie vertoonden, deze significant konden verminderen, alleen al in 6 weken, waarbij ze elke nacht een uur eerder gingen slapen dan vroeger. En volgens de resultaten van een studie gepubliceerd in het International Journal of Behavioral Medicine, blijkt dat een middagdutje hypertensie kan helpen voorkomen. Proefpersonen die 's middags minstens 45 minuten sliepen, hadden een significant lagere bloeddruk dan degenen die dat niet deden.

8. Verminder je stressniveau

Stress is een belangrijke oorzaak van hoge bloeddruk. Incidentele stress kan ook bijdragen aan hoge bloeddruk als je op stress reageert door ongezond voedsel te eten, alcohol te drinken of te roken. Enkele van de manieren om stress te elimineren zijn:

* Langzaam en diep ademhalen. Het beoefenen van 10-15 minuten per dag ademen kan de bloeddruk verlagen.

Er zijn enkele ademhalingsoefeningen om stress te verminderen, zoals de 4-7-8-oefening (4 seconden inademen, 7 seconden vasthouden en 8 seconden uitademen).

* Meditatie.- Een oude praktijk die werkt aan het kalmeren van de geest en gedachten door zich gedurende 10-15 minuten of langer op één ding te concentreren, kan helpen veel "ruis" in de geest te verminderen, wat bijdraagt tot het verminderen van stress en dus de bloeddruk .

* Lachen en muziek. Geloof het of niet, maar eenvoudige en plezierige dingen zoals naar muziek luisteren of lachen kunnen ook helpen om stress en bloeddruk te verminderen.

9. Eet bosbessen

Het eten van bosbessen kan helpen om hoge bloeddruk te beschermen en te verlagen. In een onderzoek dat in 2011 werd gepubliceerd door het American Journal of Clinical Nutrition, bleek dat een bioactief ingrediënt dat in de bosbessen voorkomt en anthocyanine wordt genoemd, bescherming biedt tegen hoge bloeddruk. Anthocyanine maakt deel uit van de familie van flavanoïden en komen voor in frambozen, zwarte bes, aubergine en bosbessen. En van al deze voedingsmiddelen bleek dat de grootste impact op de bloeddruk bestaat in de bosbessen. Een ander onderzoek dat eind 2014 werd gepubliceerd door The Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics, ontdekte dat het dagelijks consumeren van een kopje bosbessen gedurende 8 weken de bloeddruk aanzienlijk zal verlagen.

10. Omring jezelf met ondersteunende mensen

Het is geen geheim dat de kwaliteit van je leven afhangt van de kwaliteit van de mensen om je heen. Sommige mensen kunnen jaloers, jaloers, gefrustreerd en gewoon niet ondersteunend zijn en ze kunnen bijdragen tot stress en ongemak in je leven. 

 Als je merkt dat je ondersteuning nodig hebt buiten je familie en vrienden, overweeg dan om lid te worden van een steungroep. Zo kom je misschien in contact met mensen die je een emotionele of morele boost kunnen geven en die praktische tips kunnen geven om met je aandoening om te gaan.