nog meer GETALLEN .... les 2
Na de NATUURLIJKE getallen (N) : 0, 1, 2, 3, ...
en de GEHELE getallen (Z) : ... -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3 ...
en de RATIONALE getallen of BREUKEN (Q),
gaan we verder.
We weten ook nog dat alle getallen van N in Z zitten,
en alle getallen van Z ook in Q zitten.
We breidden onze getallen al maar verder uit, naargelang we een
bewerking tegenkwamen die niet meer mogelijk was in de getallen-
verzameling waar we op dat ogenblik zaten.
Zo ging de aftrekking niet meer overal in N en we maakten Z;
de deling ging niet overal in Z en we maakten Q.
Elke breuk konden we ook schrijven in een decimale vorm (kommagetal).
Zo was 4/5 = 0,8 een BEGRENSDE decimale vorm, en
7/3 = 2,33333... een ZUIVER-REPETERENDE vorm met PERIODE 3, en
28/15 = 1,86666... een GEMENGD-REPETERENDE vorm met PERIODE
gelijk aan 6 en een niet-repeterend deel gelijk aan 8.
Zijn nu alle bewerkingen mogelijk in Q?
Eigenlijk nog niet;
zo zijn wortel4 = 2 en wortel(9/4) = 3/2 elementen van Q,
doch wortel5 = 2,230679775... wordt NOOIT REPETEREND en is dus
geen getal dat tot Q behoort.
We breiden daarom nogmaals onze getallen uit tot ...
... de REELE GETALLEN : R, waarvan Q weer een deel is.
Even herhalen:
3 is een element van N en Z en Q en R,
-3 is een element van Z en Q en R,
-3/4 is een element van Q en R,
wortel3 is een element van R.
De getallen die niet tot Q behoren noemen we IRRATIONALE getallen.
Twee bijzondere irrationale getallen zijn:
'pi' dat we al kennen van de cirkel,
en 'e', een zeer bijzonder getal - misschien later meer daarover
Iets merkwaardig nog.
Als we alle getallen van Q, als punten op een rechte leggen, gerangschikt
van klein naar groot, dan zijn er gaatjes in die puntenrij; namelijk waar
de irrationale getallen liggen.
Zo zal er tussen 2,236 en 2,237 zeker een plaats voorehouden zijn
voor wortel5 = 2,23606...
Omgekeerd, leggen we alle irrationale getallen als punten op een rechte,
gerangschikt van klein naar groot, dan zullen er daar ook gaatjes zijn,
waar de rationale getallen thuis horen.
Zo zal er tussen de irrationale getallen wortel5 = 2,23606... en
wortel6 = 2,44948... onder andere het rationaal getal 2,25 liggen.
En nu komt het:
hoe dicht twee rationale getallen ook bij elkaar liggen,
ALTIJD ligt er minsten één irrationaal getal tussen,
en
hoe dicht twee irrationale getallen ook bij elkaar lggen,
ALTIJD ligt er minstens één rationaal getal tussen.
Nog anders:
leggen we alle getallen van R op een rechte, van klein naar groot,
en kleuren we de rationale getalpunten groen
en de irrationale getalpunten rood,
dan zal men steeds afwisselend groen-rood-groen-rood-groen-rood ...
zien!!
----genoeg typwerk voor vandaag
----ook geen oefeningen voor thuis,
of toch:
vind een bewerking die ook in R niet altijd mogelijk is
(- als deze bestaat -),
dan moeten we weer nieuwe getallen invoeren
(- nogmaals, als ze bestaat -)
goede avond,
denook,
tot volgende dinsdag