Nee, we willen je echt niet op stang jagen. Heel wat mensen kunnen gelukkig met mate van een glaasje genieten, maar toch. Niet minder dan één op vier senioren drinkt te veel, is de conclusie van klinisch psychologe Yannic van Gils.

Eén op de vier senioren drinkt te veel. Dit constateert klinisch psychologe Yannic van Gils in haar doctoraat. Ze ontdekte dat mannen en vrouwen om andere redenen te diep in de klas kijken.

Genieten van alcohol

Er is niets op tegen om af en toe van een glaasje alcohol te genieten. Het kan voor sfeer zorgen, het smaakt lekker en het maakt de tongen los.

Toegankelijke 'drug'

Heel wat mensen weten gelukkig verstandig met deze bijzonder toegankelijke ‘drug’ om te gaan, want dat kan alcohol zijn. Je kan het overal kopen, en het is algemeen aanvaard dat je het drinkt. Meer zelfs, voor sommigen hoort alcohol onlosmakelijk bij gezellig samen zijn op café, restaurant of bij feestjes of gewoon thuis voor de buis genieten.

Verstandig met alcohol omgaan blijft een uitdaging. Dat jongeren en volwassenen van middelbare leeftijd wel eens over de schreef gaan is bekend, maar hoe zit het met ouderen?

De huidige 65-plusser drinkt (te) veel, zo blijkt uit het onderzoek van klinisch psychologe Yannic van Gils. Dat is helaas geen goed nieuws voor hun gezondheid, noch voor onze gezondheidszorg.

Tijdens haar doctoraatsonderzoek aan de Universiteit Antwerpen en de Vrije Universiteit Brussel ging Van Gils kijken welke factoren en eigenschappen er gelinkt kunnen worden aan verschillende patronen van alcoholgebruik van thuiswonende 65-plussers: wie zijn ze en waarom drinken ze?

Mannen en vrouwen drinken om andere redenen

Klinisch psychologe Yannic van Gils ging in haar doctoraat op zoek naar de reden waarom 65-plussers die nog thuis wonen veel en risicovol drinken. Ze kwam tot de conclusie dat mannen en vrouwen daar andere motieven voor hebben.

Vrouwen drinken om hun negatieve gevoelens te temperen, mannen om hun positieve emoties op te krikken. (Yannic van Gils)

Moeder, waarom drinken wij?

1971 Vlamingen beantwoordden tijdens de studie vragen over hun alcoholgebruik en ze kregen ook vragen over alcoholgerelateerde problemen, hun beweegredenen om te drinken, hun weerbaarheid en eventuele psychologische problemen.

80,2% van de respondenten had in het afgelopen jaar alcohol gedronken. 26,6% van de respondenten kon worden ondergebracht in de groep die een gezondheidsrisico liep, door het drinken van meer dan 3 eenheden per dag of meer dan 7 per week. Maar liefst 15,8% van de respondenten werd geclassificeerd als bingedrinker: zij drinken meer dan 4 eenheden (vrouwen) of meer dan 5 (mannen) per gelegenheid.

Opkrikken versus temperen

Het onderzoek wees ook uit dat er verschillende redenen zijn om te drinken en dat die bij mannen en vrouwen nogal uiteenlopen. Als mannen overmatig drinken, is dat eerder om positieve emoties op te krikken, als vrouwen overmatig drinken is dat vaker om negatieve emoties te temperen.

Vooral depressieve gevoelens kunnen in relatie worden gebracht met overmatig alcoholgebruik. Ook de weerbaarheid van de drinker in kwestie is een essentiële component die de relatie tussen negatieve gevoelens en overmatig alcoholgebruik beïnvloedt. “Ouderen die weerbaar zijn, zullen niet snel naar alcohol grijpen om negatieve gevoelens te bekampen”, aldus Van Gils.

De risico’s van te veel alcohol drinken vanaf 65 jaar

Meerdere studies geven aan dat ongeveer 20 procent van de volwassenen in de leeftijd van 60-64 jaar en ongeveer 11 procent ouder dan 65 jaar melding maakt van drankmisbruik. Oudere volwassenen kunnen verschillende problemen ervaren door het drinken van alcohol, vooral degenen die:

• bepaalde medicijnen nemen
• gezondheidsproblemen hebben
• zwaar drinken.

Er zijn speciale overwegingen voor oudere volwassenen die drinken, waaronder:

Verhoogde gevoeligheid voor alcohol

Veroudering kan de tolerantie van het lichaam voor alcohol verminderen. Oudere volwassenen ervaren over het algemeen sneller de effecten van alcohol dan toen ze jonger waren. Hierdoor lopen oudere volwassenen een groter risico op vallen, auto-ongelukken en andere onbedoelde verwondingen die het gevolg kunnen zijn van drinken.

Te veel alcohol drinken op oudere leeftijd is risicovoller dan wanneer je jong bent, ook al omdat je lichaam dan vaak een minder weerbaar afweersysteem heeft.

Verhoogde gezondheidsproblemen

Bepaalde gezondheidsproblemen komen vaak voor bij oudere volwassenen. Zwaar drinken kan deze problemen verergeren, waaronder:

• bepaalde medicijnen nemen
• suikerziekte
• hoge bloeddruk
• hartfalen
• leverproblemen
• osteoporose
• geheugenproblemen
• stemmingsstoornissen.

Slechte interacties met medicijnen

Veel medicijnen op recept en vrij verkrijgbare medicijnen, evenals kruidenremedies, kunnen gevaarlijk of zelfs dodelijk zijn als ze worden gemengd met alcohol. Medicijnen die slecht kunnen interageren met alcohol zijn onder andere:

• aspirine
• paracetamol
• hoestsiroop
• slaappillen
• pijnstillers
• medicijnen tegen angst of depressie.