Met kleine aanpassingen kan je je thuis gemakkelijker verplaatsen en dagelijkse dingen blijven doen. Deze checklist helpt je te zien waar dat vandaag moeilijk gaat, van de voordeur tot in de badkamer. Je leest ook wanneer je beter advies vraagt voor je iets koopt of verbouwt.
Begin bij de voordeur en je dagelijkse route
Loop door je woning zoals je dat op een gewone dag doet. Neem gerust iemand mee die met je meekijkt. Noteer waar je moet opletten of waar iets moeite kost, ook als je daar al aan gewend bent.
Bekijk eerst de weg naar de voordeur en daarna de doorgangen binnen. Gebruik je een rollator, neem die dan mee tijdens je rondgang. Vink aan wat in orde is en schrijf bij de andere punten wat moet veranderen.
- Het pad naar de voordeur is vrij van losse tegels en gladde bladeren.
- Je ziet het slot en de drempel goed wanneer je thuiskomt in het donker.
- Je geraakt door de deuren zonder ergens tegenaan te stoten, ook met je hulpmiddel.
- Tussen je meubels is genoeg plaats om door te lopen en te draaien.
- Snoeren liggen niet waar je loopt en tapijten verschuiven niet en krullen niet op.
- Je kan gemakkelijk bij de spullen die je dagelijks gebruikt.
Begin met wat eenvoudig kan. Verplaats een tafeltje dat in de weg staat of berg borden die je vaak gebruikt lager op. Vraag bij een hinderlijke drempel advies voor je een hellend vlak laat plaatsen. Dat moet passen in de beschikbare ruimte en geschikt zijn voor hoe je je verplaatst.
Moet je diep bukken om de was in of uit de machine te halen? Bespreek dan of je wasmachine en droogkast op werkhoogte kunnen staan. Laat bekijken hoe dat stevig en veilig kan, op een hoogte die bij je past.
Zie je voldoende en lukt de trap nog?
Bekijk de verlichting ook eens wanneer het buiten donker is. Let vooral op de weg van je bed naar het toilet. Je moet het licht kunnen aandoen voor je begint te stappen.
- Je kan vanuit bed een lamp aandoen en de weg naar het toilet is verlicht.
- Lichtschakelaars zijn bereikbaar zonder eerst door een donkere kamer te lopen.
- De trap is goed verlicht en je ziet waar de eerste en laatste trede beginnen.
- De trapleuningen zitten stevig vast, bij voorkeur aan beide kanten.
- De treden zijn vrij van spullen en de trapbekleding zit vast.
Een extra lamp of verlichting die aangaat bij beweging kan helpen. Kijk of het licht ook echt valt waar je je voeten zet. Neem op de trap de leuning vast en vraag iemand anders om spullen te verplaatsen die je zelf moeilijk kan dragen.

Wordt de trap ondanks die aanpassingen moeilijk, vraag dan advies bij je thuis. Een traplift kan een oplossing zijn. Laat bekijken of je die goed kan gebruiken, maar ook of je op het gelijkvloers kan slapen. Ga dan na hoe je van daaruit naar het toilet kan gaan.
Kan je je gemakkelijk wassen en aankleden?
Let in de badkamer vooral op bewegingen die moeite kosten. Over de badrand stappen vraagt iets anders dan rechtstaan van het toilet. Vertel tijdens een adviesgesprek precies wat moeilijk gaat, zodat je een aanpassing krijgt die je daarbij helpt.
- Je kan in en uit de douche of het bad zonder je evenwicht te verliezen.
- Waar je steun nodig hebt, zijn stevige handgrepen aangebracht.
- Je kan op het toilet gaan zitten en weer rechtstaan.
- De vloer blijft droog en je hebt voldoende grip in bad of douche.
- Je hebt plaats om je zittend af te drogen of aan te kleden.
Een douchezitje of een toiletverhoger kan helpen als het hulpmiddel bij je past. Vraag advies over de keuze en laat je tonen hoe je het gebruikt. Bij een verbouwing kan een douche zonder hoge instap nuttig zijn, maar je hebt ook genoeg ruimte nodig om te bewegen.
Voorzie ook een plek waar je zittend je haar kan verzorgen, met de spiegel op een passende hoogte. Een vergrotende spiegel kan daarbij helpen. Heb je hulp nodig bij het toilet, laat dan bekijken of er naast het toilet genoeg plaats is voor degene die je helpt.
Gebruik een stevige handgreep
Trek je niet op aan de lavabo of de verwarming. Laat beoordelen waar een handgreep nodig is en laat die stevig bevestigen.
- Laat geen los badmatje liggen dat verschuift of waarvan de rand opkrult.
- Laat gemorst water of zeep niet liggen.
Vraag advies voor je grote aankopen doet
Een ergotherapeut helpt je om dagelijkse dingen gemakkelijker te doen. Die kan bij je thuis bekijken hoe je uit je zetel rechtstaat of je in de keuken verplaatst. Vraag je ziekenfonds naar ergotherapie of woonadvies aan huis.
Leg je aantekeningen klaar en vertel wat je zelf wil blijven doen. Bespreek ook of je partner je helpt en wat voor jullie moeilijk is. Zo weet de ergotherapeut hoe jullie thuis leven en waar jullie hulp bij kunnen gebruiken.

- Laat beoordelen welk hulpmiddel bij je past en oefen ermee voor je het zelfstandig gebruikt.
- Vraag of je het hulpmiddel kan huren of uitproberen voor je het koopt.
- Bespreek bij grotere werken, zoals bredere deuren, hoe je de woning dagelijks gebruikt.
- Laat voor je bestelt nakijken welke financiële steun mogelijk is en welke voorwaarden gelden.
Er bestaat een Vlaamse aanpassingspremie voor werken aan een woning voor een oudere bewoner. Je krijgt die alleen als je aan de voorwaarden voldoet. Laat je eigen situatie nakijken en reken pas op die premie als duidelijk is dat je ervoor in aanmerking komt.
Bespreek het ook met je huisarts als je duizelig bent of herhaaldelijk valt. Je evenwicht en geneesmiddelen kunnen meespelen. Een aangepaste woning neemt die oorzaken niet weg.
Wie komt helpen als je alarm slaat?
Een personenalarm kan nuttig zijn als je alleen bent en na een val je telefoon niet kan bereiken. Je draagt een knop waarmee je hulp oproept. Bij een systeem met een zorgcentrale beoordeelt een medewerker je oproep en schakelt die hulp in.
Spreek af wie kan komen helpen. Vraag de mensen die je als contactpersoon opgeeft of ze bereikbaar zijn en je woning binnen kunnen. Zo weet je vooraf of je op hen kan rekenen wanneer je hulp oproept.
- Vraag wie de oproep ontvangt en wat er gebeurt als je contactpersonen niet antwoorden.
- Spreek af hoe een helper binnenkomt als je zelf de deur niet kan openen.
- Vraag of professionele hulp ter plaatse mogelijk is als niemand uit je omgeving kan komen.
- Laat uitleggen waar het alarm werkt en of je het ook onder de douche mag dragen.
- Vraag hoe je het toestel test en welke kosten boven op de huur komen.
Of er bij een alarm professionele hulp kan komen, hangt af van de aanbieder en de beschikbare hulp in je buurt. Laat de afspraken daarom vastleggen voor je het systeem neemt. Draag de knop zoals afgesproken, zodat je hem bij je hebt wanneer je hulp nodig hebt.
Bronnen
Informatie over woonvormen (zoals assistentiewoningen, cohousing of kangoeroewonen) is oriënterend van aard. Informeer steeds rechtstreeks bij de exploitant, het lokale woonzorgcentrum of de bevoegde overheid naar beschikbaarheden, voorwaarden en kosten.









