socrates schreef:De meesten van ons zijn hier al een tijdje bezig. Hebben tevoren al onderwerpen opgestart. Als iemand het voor ons doet, waarom zouden wij dat dan zo nodig moeten overdoen ? Karl Kraus en Vesselin en ?? hebben duidelijk een grotere behoefte dan de doorsnee hier, om op het podium te komen. Welaan doe dat dan maar. Wees blij dat er tenminste wordt gereageerd op je inbreng; Een staande ovatie is, tot nader orde, virtueel nog niet mogelijk. Mensen overtuigen of bekeren doe je evenwel enkel met argumenten, niet noodzakelijk met het citeren van bepaalde auteurs. Waarom trouwens zoveel lezen, schrijf zelf eens een boek. Schrijven zou normaal moeten helpen om iemands gedachtegang te ordenen en voor die iemand duidelijkheid te scheppen. Vergeet ook niet dat de abstracte communicatievorm die schriftelijke "verzending" uiteindelijk is; niet het ideale medium is om complexe concepten zoals"bewustzijn" op een synergetische bevorderende wijze over te brengen.
Immuniteit
Mensen ontvluchten hun persoonlijke verantwoordelijkheid en daarmee eigenlijk ook hun vrijheid en keuzemogelijkheden. Het is alsof ze bang zijn voor die vrijheid. Dit idee werd ontwikkeld door Jean Paul Sartre die in L'existentialisme est un humanisme wees op het feit dat de mens tot de vrijheid veroordeeld is en derhalve van die vrijheid verlost wil worden door te geloven. Daarbij geeft de mens zich over aan religieuze en etnische denkbeelden die het hem aldus 'houvast' bieden. Deze psychologische ingesteldheid werd uitstekend aangetoond door Erich Fromm in zijn boek De angst voor vrijheid.
Frisheid
Alhoewel neergeschreven in 1941 heeft dit boek nog niets aan actualiteitswaarde verloren. Het beschrijft de paradox van de vrijheid die hand in hand gaat met autoritarisme, destructivisme en conformisme. De mens zit voortdurend geklemd tussen zijn hang naar meer vrijheid en de vlucht voor diezelfde vrijheid. Die vlucht uit zich in de vrijwillige onderwerping aan fundamentalistische religies en aan politieke ideologieën, in de neiging tot zinloos geweld, en in de maatschappelijke aandrift tot sociale aanpassing en maatschappelijk conformisme.
Vereenzaming
Een van de redenen van de vlucht voor de vrijheid is de vereenzaming, een gevoel dat door Honoré de Balzac treffend werd beschreven in zijn roman Les souffrances d'un inventeur: "… de mens heeft een afschuw van eenzaamheid. En van alle vormen van eenzaamheid is geestelijke eenzaamheid de verschrikkelijkste." In feite kan de mens niet leven zonder enige vorm van contact en samenwerking met anderen. Nochtans had de mens zich bevrijd van het middeleeuwse corporatisme. Hij werd in de loop van de geschiedenis meester over zijn eigen lot waarbij persoonlijke inspanning leidde tot verrijking en opnieuw meer vrijheid. Maar de grotere onafhankelijkheid en zelfstandigheid leidde ook tot meer isolement, eenzaamheid en angst. Het gevoel nergens bij te horen.
Schijnvrijheid
Erich Fromm benadrukt ook de schijnvrijheid die vele mensen hebben. In werkelijkheid onderwerpen ze zich aan anonieme autoriteiten zoals de 'publieke opnie', het 'gezond verstand' en de 'zwijgende meerderheid', die juist zo machtig zijn wegens de grote bereidheid van de mens om te beantwoorden aan de verwachtingen die anderen van ons hebben, en onze even grote angst anders dan die anderen te zijn. Deze anonieme autoriteit is vandaag doeltreffender dan een openlijk gezag, omdat niemand vermoedt dat er een bevel in het geding is waaraan men zou moeten gehoorzamen. Hier ligt mijn inziens een probleem voor het liberalisme dat als vernieuwende beweging ingaat tegen gewoonte en traditie en juist de zelfontplooiing van de mens voorstaat.
Angst voor verandering
Uit de studies van Erich Fromm blijkt dat mensen wel vrijheid en verandering willen maar dat ze angst hebben om daarbij hun zekerheden kwijt te spelen. Het komt er voor liberalen dus op aan om uit te leggen dat de veranderingen die ze voorstaan juist zullen leiden tot nieuwe en diepgaander zekerheden. Dat dit niet eenvoudig is bewijst de geschiedenis. In het Duitsland van de jaren 20 en 30 leverden miljoenen hun vrijheid gretig in voor een irrationeel maar blijkbaar overtuigend houvast als het nationaal-socialisme.
Onbeduidendheid
Naast de schrik voor eenzaamheid en onzekerheid ziet Erich Fromm ook het gevoel van onbeduidendheid die de moderne wereld bij de mens veroorzaakt. "De omvang van de steden waarin het individu verloren raakt, gebouwen zo hoog als bergen, een onophoudelijk bombardement door de massamedia, de grote krantenkoppen die drie keer per dag wissselen en niemand de kans geven te bepalen wat echt belangrijk is, shows waarin honderd dansmeisjes met de precisie van een uurwerk hun vaardigheid tonen in het uitschakelen van hun persoonlijkheid en zich als een machtige maar soepele machine gedragen, het bonzende ritme van de moderne muziek, en tal van andere details geven uiting aan een maatschappijstructuur waarin de individuele mens als een naar verhouding nietig deeltje fungeert tegenover onbeheersbare dimensies.
Identificatie
Het enige dat hem overblijft, is in de pas te blijven als een marcherende soldaat of als een arbeider aan de lopende band. Hij kan handelen, maar het doel van zijn onafhankelijkheid - het verwerven van waarlijke persoonlijke betekenis - is verdwenen." Dit gevoel lijkt mij vandaag nog meer aanwezig te zijn in de samenleving. Kijk maar op een avond naar de talloze lichtjes in de appartementen aan de Antwerpse Linkeroever. In elk hokje zitten daar een of meerdere mensen als het ware afgesloten van de samenleving met als enig contact met de vermeende buitenwereld, hun televisietoestel. Of de houding van de talloze pendelaars die elke ochtend en avond als robotten routinematig handelen. Het is iets waar we als liberalen meer aandacht moeten aan besteden door het begrip samenleven een nieuwe invulling te geven.
http://chaospunt.forum2go.nl/angst-voor ... -t139.html[/u][/b]
