Italië is een beetje een gek land, of beter Zuid-Italië is dat. Nauwelijks een paar decennia terug was het de katholieke kerk, de partij ‘Democrazia Cristiana “ en de maffia die de grootste invloed hadden. In de zijlijn was er ook nog de Communistische Partij. Zonder toestemming van één van die partijen kon er weinig gebeuren. Vandaag is de politieke macht en de organisatie van Zuid-Italië helemaal veranderd. Kleine rechtse en zelfs partijen die pronken met dezelfde standpunten als het fascisme zijn nu aan de macht. Toegegeven, ( uiterst rechtse) premier Giorgia Melonie dient de soep niet zo heet op als ze had voorspeld.
Van Zuid-Italië hoor ik altijd dat er in iedere stad vijf kerken zijn met minstens twintig heiligenbeelden, maar ook vijftig restaurants, vijftig bistro’s en elk met een heerlijk kaart waarop vijftig specialiteiten staan.
Het communisme heeft ook zo zijn eigen invulling. Mijn ‘nonno’ was een pure communist, maar hij ging iedere zondag naar de mis. Als de misdienaar tijdens de mis rond kwam met de schaal, ging mijn nonno ostentatief naar buiten. Op zijn begrafenis, in de kerk, werd aan het einde van de ceremonie de “ Internationale “ gespeeld en heel de kerk zong mee.
Maar met Pasen is Zuid-Italië verenigd. De “settimana santa” ofte de “ heilige Week" verenigt alle Zuid-Italianen, gelovig of niet. Dan zijn er in alle steden grote processies en boetetochten. Waar met het eindejaar alle straten fel versierd worden en vele soorten kleurrijke lampen en vele muziek zorgen voor een uitbundige sfeer, is Pasen in de Puglia een puur godsdienstig feest waarbij de eeuwenoude tradities nog worden gerespecteerd.
Francavilla-Fontana, tussen Brindisi en Taranto, in het hart van de Puglia, is daar een schitterend voorbeeld van. Wie er in de “ Settimana Santa" in Francavilla verblijft, komt zeker onder de indruk.
Op “ Witte donderdag” en “ Goede vrijdag” is Francavilla Fontana wellicht de stad waar de grootste en indrukwekkende godsdienstige processies doorgaan. Vooral deze van Goede Vrijdag is beroemd. Dan gaat ´s avonds de processie van ´De Heilige Mysteriën´, uit. Diverse groepen vertrekken vanuit de hoofdkerk en stappen in lange, zwarte of witte gewaden blootsvoets door de straten. Eén enkele fanfare speelt aangrijpende treurende begrafenis marsen. Diverse beelden uit de “ kruisweg “ worden statig de kerk uitgedragen. Achter het beeld dat de ´Val van Christus´ uitbeeldt, lopen vijftig ´Crociferi´ Dat zijn vijftig mannen helemaal in witte of rode mantels gehuld, het gezicht verborgen onder een masker dat alleen de ogen vrijlaat, en die allen een enorm houten kruis dragen van ruim tachtig kilo. Stapvoets gaat de hele stoet, meer dan zes kilometer, door de hoofdstraten van Francavilla. In die straten heerst een complete stilte. Geen enkele toeschouwer kan of mag spreken. Geen geluid komt over de lippen. Alleen het doffe geluid van het houten kruis dat over de stenen sleept als de “ Crociferi” voorbij komen is te horen.
De regionale televisie “ Antenne Sud “ zendt deze processie van Francavilla-Fontana altijd rechtstreeks uit en voor het eerst, was deze stoet dit jaar ook op internet te volgen. Statistieken wijzen uit dat de “ Processie dei Misteri “ door vele Italianen in het buitenland werd gevolgd.
Maar dan komt de Paaszondag er aan. Alle Italianen vergeten meteen hun “ boetedoening “. In alle gezinnen wordt er dan gefeest. Dan tonen de Zuid-Italianen dat ze familie-mensen zijn. De eigen landwijn wordt in grote kruiken op tafel gezet. Trouw aan de Italiaanse gastronomie wordt dan een vijf gangenmenu geserveerd. Eerst de antipasti, of een koud voorgerecht. Dat kan soorten charcuterie zijn met diverse broodsoorten….Dan volgt de “primi”. Een warm voorgerecht. De derde gang is de “ secondi”. Dat is dan het vlees, vis…Nadien volgt de “ contorni”. Voor ons wat vreemd want dat zijn dan de groenten of aardappelgerechten. Die worden bij ons samen met het vlees opgediend. In Zuid-Italië niet. Wel apart. En tenslotte krijg je de “ dolci”, de nagerechten. Fruit, taart, kaas….
Net zoals bij ons begint met Pasen het toeristisch leven. Ga in de lente naar de Puglia. Het is er al warm. De zon schijnt al. De bloemen staan langs pleinen en straten in volle bloei. En de Puglia is warm en hartelijk….De wijn is er goed. De steden zijn speciaal, de stranden zijn mooi en in Francavilla-Fontana is er zelfs al een (kleine) kolonie Vlamingen…..
Wil je meer weten over Francavilla-Fontana of de Puglia ? Wil je één van de twee boeken lezen die Enzo Farina heeft geschreven? Stuur Enzo een mail: info.cursief@gmmail.com
Elke vraag krijgt beslist een antwoord.
