De zomer biedt een overvloed aan groenten. We kunnen die van ver laten komen, maar ook groenten van eigen bodem klaarmaken in heerlijke, gezonde bereidingen.

Versheid uit de regio

Dankzij wereldwijde import kunnen we tegenwoordig het hele jaar door bijna alle soorten groenten eten. Asperges uit Peru in de winter, peultjes en prinsessenbonen uit Kenia, avocado’s uit Californië, wortelen uit Israël en tomaten uit Marokko. Hierdoor lijkt het alsof er geen seizoenen meer zijn en het groenteaanbod vrijwel constant blijft. Maar laten we eerlijk zijn: wat smaakt nu beter dan een groente die in haar eigen seizoen is geteeld en direct van het veld op je bord belandt? Er zijn tal van redenen om te kiezen voor seizoensgroenten uit eigen regio.

De rijkdom van zomergroenten

De lente brengt de eerste primeurgroenten zoals jonge asperges en spinazie, maar de zomer biedt een overvloed aan groenten op hun smaak- en voedingshoogtepunt. Het zomerse kleurenpalet van groenten is intens en gevarieerd: van donkerrode tomaten en gele maïs tot diepgroene sla en paarse aubergine. Dit rijke palet biedt talloze culinaire mogelijkheden, zowel voor koude als warme gerechten. Denk aan smakelijke salades voor bij de barbecue, gegrilde aubergine en courgette, of een zuiders gerecht van gevulde aubergine met tomaten. Bruschetta met olijfolie en verse tomatenblokjes brengt een vleugje Italië naar je tafel, terwijl geroosterde asperges met olijfolie altijd een verrassing zijn voor je gasten.

Zomergroenten hebben vaak een overvloedige, zonovergoten smaak die ons doet genieten van het bourgondische leven. Gecombineerd met een frisse rosé, een koele witte of een gekoelde rode wijn, en waarom niet een verfrissend biertje, creëren ze een sfeer van gezellig samenzijn en genieten van goede momenten. Zo simpel kan het leven zijn.

Gezond en milieuvriendelijk

Naast hun heerlijke smaak bieden zomergroenten ook tal van gezondheidsvoordelen. Variatie is cruciaal, aangezien verschillende groenten diverse voedingsstoffen bevatten. Het wordt aanbevolen om minstens 300 gram groenten per dag te eten voor een gezonde voeding. Zomergroenten bieden eindeloze mogelijkheden en zijn niet alleen smakelijk, maar ook goed voor ons lichaam.

Kies altijd voor lokale zomergroenten, net zoals in andere seizoenen. Onze eigen groenten staan bekend om hun versheid, uitgesproken smaak en hoge voedingswaarde. Bovendien zijn inheemse seizoengroenten meestal goedkoper en milieuvriendelijker. Neem bijvoorbeeld sla uit Californië, die om je keuken te bereiken ongeveer 9.000 kilometer aflegt, vaak per vliegtuig of boot, gevolgd door transport over land. Deze lange reis veroorzaakt veel CO2-uitstoot, tot wel 5 kg per kilo sla, wat 100 keer meer is dan lokaal geteelde sla. Het eten van seizoensgroenten is dus niet alleen goed voor onze gezondheid, maar ook voor het milieu en je portemonnee, omdat transport- en opslagkosten worden verrekend in de prijs.

Het aanbod in juli en augustus

Laten we eens kijken naar de seizoenkalender van groenten die op hun best zijn in juli en augustus. In juli zijn aubergines, bleekselderij, Chinese kool, komkommer, prei, pompoen, snijbiet en witte kool volop verkrijgbaar. In augustus komen daar bloemkool, courgette, maïs, paprika, kropsla en koolrabi bij. Gedurende de hele periode zijn andijvie, busselwortel, doperwten, groenlof, rabarber, radijs, rode biet, de meeste slasoorten, alle tomatenvariëteiten, tuinbonen, snijbonen, tuinkers en postelein in seizoen.

Deze groenten bieden pure, volle en eerlijke smaken. Wat dacht je van een groene waterzooi met kabeljauw, een brandnetelsoep, een groene omelet, een flan van spinazie of gewoon een gevarieerde groene salade? Of misschien liever iets met een rode tint: courgetteplakjes met tomatencoulis, een taartje met gekonfijte tomaten, tomatensla met paprikavinaigrette, gazpacho met garnituur of osso bucco met tomatensaus, basilicum en venkel. Geel kan ook: soep van gele tomaten met basilicum en mascarpone, gevulde gele paprika’s of courgettes met saffraanrijst en maïs. Of maak een kleurrijk palet door kleuren te combineren en af te werken met eetbare bloemen of bieslookbloemen.

Samen koken en genieten

Een van de grootste genoegens van de zomer is de mogelijkheid om samen te koken en te eten. Koken met seizoensgroenten uit eigen regio kan een leuke en ontspannende activiteit zijn om met vrienden en familie te doen. Het samen bereiden van een maaltijd versterkt de band en maakt het diner des te specialer. Nodig je vrienden uit voor een kookavond, waarbij iedereen een gerecht bereidt met zomergroenten. Geniet van het proces, proef samen de verse ingrediënten en deel verhalen terwijl je kookt.

Een maaltijd buiten in de tuin of op het balkon maakt de ervaring compleet. Dek de tafel met vrolijke zomerse kleuren, steek wat kaarsen aan en geniet van de lange zomerdagen en zwoele avonden. Dit soort momenten blijven je bij en zorgen voor waardevolle herinneringen.

Duurzaamheid en lokale economie

Door te kiezen voor seizoensgroenten uit eigen regio steun je de lokale economie. Je helpt de kleine boeren en tuinders, die vaak met passie en toewijding hun producten verbouwen. Dit zorgt niet alleen voor werkgelegenheid, maar draagt ook bij aan een levendige en duurzame landbouwsector. Bovendien verklein je de ecologische voetafdruk aanzienlijk door het beperken van langeafstandstransport en de bijbehorende CO2-uitstoot.

Tips voor het bewaren van zomergroenten

Het optimaal bewaren van zomergroenten kan hun versheid en smaak aanzienlijk verlengen. Bewaar tomaten bijvoorbeeld buiten de koelkast, op een koele, donkere plaats om hun smaak te behouden. Komkommers en paprika’s blijven het langst fris in de groentelade van de koelkast, terwijl bladgroenten zoals sla en spinazie het beste in een vochtige doek in de koelkast bewaard kunnen worden. Maak gebruik van glazen potten of herbruikbare siliconen zakjes om restjes te bewaren en voedselverspilling tegen te gaan.

Verrassende zomergroenten

Naast de bekende zomergroenten zijn er ook enkele verrassende opties die de moeite waard zijn om te proberen. Wat dacht je van amsoi, een Oosterse bladgroente die perfect is voor roerbakgerechten en salades? Of probeer eens zwarte radijs, die met zijn pittige smaak een geweldige toevoeging is aan salades en sushigerechten. Een andere interessante optie is de chayote, ook bekend als meloenpeer, een veelzijdige vrucht die zowel rauw als gekookt heerlijk smaakt.

Zomergroenten in gerechten

Zomergroenten zijn ongelooflijk veelzijdig en kunnen op talloze manieren worden bereid. Grillen is een populaire methode die de natuurlijke smaken naar voren brengt. Probeer eens gegrilde maïskolven met een beetje boter en kruiden, of maak een groentespies met aubergine, courgette en paprika. Voor een frisse twist kun je een gazpacho maken, een koude Spaanse soep met tomaten, komkommers en paprika's. Ook een ratatouille, een traditionele Franse stoofpot van zomergroenten, is een heerlijk en voedzaam gerecht.

Voedingswaarde en gezondheid

Zomergroenten zijn rijk aan vitaminen, mineralen en antioxidanten, die essentieel zijn voor een goede gezondheid. Tomaten zijn bijvoorbeeld een uitstekende bron van vitamine C en lycopeen, een krachtige antioxidant die beschermt tegen bepaalde vormen van kanker. Aubergines bevatten vezels en kalium, wat bijdraagt aan een gezonde spijsvertering en bloeddruk. Courgettes zijn laag in calorieën en hoog in vitamine A, wat goed is voor het gezichtsvermogen en de huidgezondheid.

Educatie en bewustwording

Het is belangrijk om bewustzijn te creëren over het belang van seizoensgebonden en lokale groenten, niet alleen bij volwassenen maar ook bij kinderen. Scholen kunnen educatieve programma's opzetten om kinderen te leren over tuinieren en het belang van gezonde voeding. Door kinderen van jongs af aan te betrekken bij het verbouwen en oogsten van groenten, kunnen ze een diepere waardering krijgen voor waar hun voedsel vandaan komt en het belang van duurzaamheid begrijpen.

Conclusie

Seizoensgroenten uit eigen regio bieden een scala aan voordelen die verder reiken dan hun heerlijke smaak. Ze zijn goed voor onze gezondheid, milieuvriendelijk, ondersteunen de lokale economie en bieden talloze culinaire mogelijkheden. Door bewust te kiezen voor lokale en seizoensgebonden producten, dragen we bij aan een duurzamere en gezondere wereld. Iedereen wint erbij als we kiezen voor zomergroenten van bij ons. Laten we genieten van al het goeds dat onze lokale bodem te bieden heeft, zowel op ons bord als daarbuiten. Samen koken en eten met vrienden en familie in de zomer maakt het leven nog aangenamer en creëert waardevolle herinneringen die ons bijblijven.

Nood aan recepten?

VLAM, het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing, voert promotie voor de Vlaamse landbouw- en visserijsector. VLAM werkt in opdracht van het bedrijfsleven en de Vlaamse overheid. Via de recepten op deze website wil VLAM consumenten aanmoedigen om te kiezen voor groenten, fruit, aardappelen, vlees, eieren, zuivel, vis en bier van bij ons. Meer zomerrecepten vind je bij Lekker van bij ons.

Stefaan Van Laere