Van alle krijgslustige volkeren die Europa ooit bewoonden, zijn de Kelten een van de meest legendarische. Deze stammen hadden een eigen cultuur waarin oorlogsvoering centraal stond, maar daarachter verschool zich een fascinerende wereld van religie, natuurkracht en bijzondere gewoonten.
Van de Kelten zelf zijn vrijwel geen geschriften bekend, omdat zij hun kennis en verhalen niet opschreven. Wij kennen hen vooral door wat hun tegenstanders destijds over hen schreven, met name de Grieken en de Romeinen. Zij zagen de Kelten en Galliërs vaak als "barbaren", maar achter die vechtlust zat een diepere betekenis en een nauwe verbondenheid met de aarde.
1. De Druïde: Meer dan een priester
Eén van de belangrijkste figuren in de Keltische samenleving was zonder enige twijfel de druïde. Voor velen was dit een soort priester, maar in werkelijkheid was een druïde veel meer dan dat. Hij of zij koppelde geloof aan belangrijke maatschappelijke taken, zoals rechtspraak en geneeskunst.
De vroegste bronnen spreken over druïden vanaf de derde eeuw voor Christus. Ze geloofden in meerdere goden en zagen in de natuur overal iets heiligs: de zon, de maan en de sterren, maar ook rivieren, bergen en heuveltoppen. Vooral bomen en struiken zoals de eik, de hulst en de maretak werden door hen vereerd.
De Keltische kalender
De druïden volgden een kalender die gebaseerd was op de cycli van de zon en de maan. Ceremonies vonden jaarlijks plaats rond de zonnewendes en de equinoxen.
Er waren vier grote feestdagen:
- Het begin van de lente
- Het vieren van het volle leven (na de lente)
- De dag van de zonnegod
- Het begin van de winter (Samhain)
Vooral die laatste is in onze huidige maatschappij nog steeds bekend. Waar de Kelten hun nieuwjaar vierden en geloofden dat de materiële en goddelijke wereld die avond het dichtst bij elkaar kwamen, is die dag in het christelijk geloof Allerheiligen geworden. Ook het bekende Halloween is hiervan afgeleid.
Zelfs ons kerstfeest heeft wortels in die tijd: het zogenaamde Joelfeest vond plaats tijdens de winterzonnewende. Tijdens de "Twaalf Heilige Nachten" speelden de druïden een grote rol met zegeningen via de maretak, een traditie die we vandaag de dag nog steeds kennen.
2. Heilige plaatsen en stenen monumenten
Naast de natuur waren ook specifieke locaties voor de Kelten erg belangrijk. Eén van die locaties is het beroemde Stonehenge. Hoewel dit bouwwerk al eeuwen voor de komst van de Kelten werd voltooid, worden zij er in verhalen vaak mee in verband gebracht.
Waarom dit monument destijds precies werd bezocht, blijft tot op de dag van vandaag gissen. Sommigen vermoeden dat de stenen een helende werking hadden. Anderen denken dat druïden er rituelen hielden om in contact te komen met de zielen van de voorouders. Wat we wel zeker weten, is dat de zon tijdens de zonnewende precies achter de belangrijkste steen opkomt een uniek natuurverschijnsel dat de Kelten ongetwijfeld diep moet hebben geraakt.
Stonehenge staat niet op zichzelf. In het Franse Carnac vind je bijvoorbeeld een veld vol duizenden megalieten. Ook hier maakten de Kelten gebruik van de indrukwekkende stenen om de zon en de maan te eren, plekken die tot op de dag van vandaag een mystieke kracht uitstralen.
