Vriendschap lijkt veel op eten. We hebben het nodig om te overleven. Bovendien lijken we er een basisdrang voor te hebben. Psychologen vinden dat mensen fundamentele behoefte hebben aan het groepsleven en aan hechte relaties. We zijn echt sociale dieren.
Het resultaat is dat we het beste functioneren als aan deze sociale behoefte wordt voldaan. Voldoende sociale contacten maken het gemakkelijker om gemotiveerd te blijven en de verschillende uitdagingen van het leven aan te gaan.
Mentaal en fysiek uit elkaar vallen
Er zijn aanwijzingen dat we wanneer we niet aan onze behoefte aan sociale relaties voldoen, mentaal en zelfs fysiek uit elkaar vallen. Dit heeft op de hersenen en op het lichaam. Sommige effecten werken subtiel door de blootstelling van meerdere lichaamssystemen aan overmatige hoeveelheden stresshormonen. Toch zijn de effecten duidelijk genoeg om in de loop van de tijd te worden gemeten, zodat onvervulde sociale behoeften de gezondheid ernstig belasten, onze bloedvaten aantasten, hoge bloeddruk veroorzaken en zelfs leren en geheugen ondermijnen.
Emotionele soundtrack
Een gebrek aan goede vrienden en een gebrek aan breder sociaal contact brengen over het algemeen het emotionele ongemak of de nood die bekend staat als eenzaamheid. Het begint met een besef van een gebrek aan relaties. Dit cognitieve bewustzijn speelt door onze hersenen als een emotionele ‘soundtrack’. Het maakt ons verdrietig. We kunnen een leegte voelen. Doorgaans is er een verlangen naar contact. We voelen ons geïsoleerd, op afstand van anderen, beroofd. Deze gevoelens hebben een negatieve impact op ons emotionele welzijn.
De negatieve effecten van eenzaamheid moeten niet als abnormaal worden beschouwd. Het is een heel normaal gevoel. Iedereen voelt zich soms eenzaam - na een breuk met een vriend of geliefde, wanneer we verhuizen naar een nieuwe plek, wanneer we worden uitgesloten van een of andere sociale bijeenkomst.
Chronische eenzaamheid
Chronische eenzaamheid is iets heel anders.
Bij kinderen leidt het tot allerlei problemen. Het niet sociaal verbonden zijn met leeftijdsgenoten is de echte reden achter de meeste schooluitval. Het zet een koers op gang waarin kinderen afglijden naar een status van uitgeslotene en delinquentie, en vormen van antisociaal gedrag gaan ontwikkelen.
Bij volwassenen is eenzaamheid een belangrijke oorzaak van depressie en alcoholisme. En het lijkt steeds meer de oorzaak te zijn van een reeks medische problemen, waarvan sommige meerdere jaren nodig hebben om op te duiken.
Gevaar voor de gezondheid
Uit onderzoeken blijkt dat eenzaamheid op verrassende manieren werkt om de gezondheid in gevaar te brengen. Misschien wel het meest verbazingwekkende, artsen vertrouwden in een enquête zelf toe dat ze betere of completere medische zorg verlenen aan patiënten met ondersteunende gezinnen die niet sociaal geïsoleerd zijn.
Alleen wonen verhoogt het risico op zelfmoord voor jong en oud
Eenzame individuen rapporteren hogere niveaus van ervaren stress, zelfs wanneer ze worden blootgesteld aan dezelfde stressfactoren als niet-eenzame mensen, en zelfs wanneer ze ontspannen.
De sociale interactie die eenzame mensen hebben, is niet zo positief als die van andere mensen, vandaar dat de relaties die ze hebben hen niet bestand maken tegen stress zoals relaties dat normaal doen.
Eenzaamheid verhoogt het niveau van stresshormonen en de bloeddruk. Het ondermijnt de regulatie van de bloedsomloop, zodat de hartspier harder werkt en de bloedvaten worden beschadigd door turbulentie in de bloedstroom.
Eenzaamheid vernietigt de kwaliteit en efficiëntie van onze slaap, waardoor het zowel lichamelijk als psychologisch minder herstellend is. Eenzame mensen worden 's nachts meer wakker en slapen minder dan niet-eenzame mensen.
Cumulatieve slijtage
Het netto resultaat is dat de eenzame een hogere mate van cumulatieve slijtage ervaart.
Met andere woorden, we zijn gebouwd voor sociaal contact. Er zijn ernstige - levensbedreigende - gevolgen als we niet genoeg contacten met andere mensen krijgen. We kunnen mentaal niet op schema blijven. En we zijn fysiek in gevaar. Sociale vaardigheden zijn cruciaal voor je gezondheid.
Disclaimer: De informatie in dit artikel is bedoeld als algemene, onafhankelijke duiding en kan persoonlijk of professioneel advies niet vervangen. Voor onze wetenschappelijke artikels baseren we ons steeds op betrouwbare bronnen en de laatste beschikbare inzichten. Bij vragen over je gezondheid, financiële situatie of andere belangrijke beslissingen neem je best contact op met een bevoegde professional.
