Hét gezondheidsprobleem van deze eeuw
Onlangs sprak ik met mijn collega over ouder worden en de gezondheidsrisico’s die dat proces met zich meebrengt – we konden het nu eenmaal niet alle dagen over onze EK-pronostiek en de Rode Duivels hebben. Uit dat gesprek bleef me bij dat een ziekte als kanker niet haar grootste schrik was. Dat bleek dementie te zijn, een verzamelnaam voor aandoeningen waarbij de verstandelijke vermogens worden aangetast. De gevolgen zijn bekend: geheugenstoornissen, desoriëntatie, hallucinaties en agnosie. In de meest ernstige vormen herkennen patiënten hun naasten en hun omgeving totaal niet meer. Toegegeven, dat is inderdaad niet meteen een vrolijk toekomstbeeld.
De komende 20 jaar zal de prevalentie van dementie met 20% toenemen
De kans dat een van ons beiden in de nabije of verre toekomst met dementie te maken krijgt – bij onszelf, bij familieleden of bij vrienden – wordt overigens steeds groter. Alle specialisten zijn het er namelijk over eens: dementie wordt hét gezondheidsprobleem van de 21e eeuw. Nu reeds stelt men bij 25% van de huidige Belgische 80-plussers een of andere vorm van dementie vast. Wetenschappers verwachten dat door de gevolgen van de vergrijzing de prevalentie van dementie de komende 20 jaar met 45% toeneemt. Volgens deze prognoses zullen tegen 2030 maar liefst 130.000 Vlamingen een of andere vorm van dementie hebben.
Vergeet trouwens het idee dat dementie alleen hoogbejaarden treft. 2 tot 3% van alle personen met dementie is jonger dan 65 jaar. In dat geval spreekt men van jongdementie, waarbij de eerste symptomen reeds tussen de leeftijd van 40 en 65 jaar de kop opsteken. Ruw geschat zouden er in België ongeveer 3.000 tot 12.000 personen met jongdementie zijn.
Toch hoeft dit toekomstbeeld geen reden voor doemdenken te zijn. Verschillende organisaties, zoals het Expertisecentrum Dementie en het Alzheimer Liga Vlaanderen, benadrukken dat een leven niet stopt bij de diagnose van dementie. Het uithangbord van deze boodschap is de gedocumenteerde website ‘Vergeet dementie, onthou mens’ (www.onthoumens.be). Daarin focust men op het feit dat dementie weliswaar een ernstige aandoening is, maar dat mensen met dementie nog voldoende capaciteiten, mogelijkheden en gevoelens hebben om een kwalitatief leven te leiden. Een positieve insteek dus, die de heersende clichés over dementie – een dode geest in een levend lichaam – wil bestrijden. Deze boodschap vormt ook een van de pijlers van het nieuwe dementieplan van de Vlaamse regering dat vorige maand werd gepubliceerd.
Mensen met dementie kunnen uiteraard ook nog een kwalitatief leven leiden
Het is een visie die Familiehulp mee onderschrijft. Als thuiszorgorganisatie komt Familiehulp dagelijks in contact met mensen met dementie. Daarom schenken we hier binnen ons zorgbeleid veel aandacht aan. Via de referentiewerking dementie krijgen onze verzorgenden extra vorming, zodat ze met de nodige expertise cliënten met dementie thuis kunnen begeleiden. Daarnaast werkt Familiehulp mee aan het transitieplan ‘Dementiekundige basiszorg in het natuurlijke thuismilieu’ van de Vlaamse overheid.
Ons dagverzorgingshuis NOAH in Berlaar richt zich specifiek op mensen met jongdementie. Voor deze mensen is aangepaste zorg nodig, waarbij het belangrijk is om hen zinvolle activiteiten aan te bieden zodat hun lichaam en geest geprikkeld blijven. Onze collega’s werken hiervoor nauw samen met Kyma, een project dat onder andere trajectbegeleiding aanbiedt en een jongdementiehuis uitbaat, en met Samendrie, een project van Thuiszorgcentrum Antwerpen vzw. Onze NOAH in Werchter heeft dan weer De Tovertafel aangekocht, een projector die interactieve lichtanimaties uitzendt, waardoor mensen met dementie worden geprikkeld om te bewegen.
Het is die combinatie van opleidingen en samenwerkingsverbanden die Familiehulp in staat stelt om de toenemende verspreiding van dementie via de gepaste zorg het hoofd te bieden. Met de nodige aandacht voor de wensen en de noden van de cliënt. Het kadert in onze visie van een zorg op maat, waarbij we ernaar streven om mensen – ook diegene met dementie - de regie over hun eigen leven en zorg in handen te laten houden. Zodat de diagnose van dementie allerminst een eindstation hoeft te zijn.
Disclaimer: De informatie in dit artikel is bedoeld als algemene, onafhankelijke duiding en kan persoonlijk of professioneel advies niet vervangen. Voor onze wetenschappelijke artikels baseren we ons steeds op betrouwbare bronnen en de laatste beschikbare inzichten. Bij vragen over je gezondheid, financiële situatie of andere belangrijke beslissingen neem je best contact op met een bevoegde professional.
